makkelijk onder verzoek uitkomen‘Dat kan ik niet’

Je herkent het vast wel. Je zou graag wat hulp willen bij een bepaalde taak en vraagt daarom hulp aan een collega of vriend. Omdat het goed klikt tussen jullie, ga je er eigenlijk vanuit dat je de hulp die je vraagt ook daadwerkelijk zult krijgen. Je bent dan ook erg verbaasd als je een antwoord krijgt in de zin van: “Ik zou wel willen, maar dat kan ik echt niet” of “Oh, daar ben ik helaas echt niet goed in. Je kunt beter iemand anders vragen”.  Recent onderzoek van Lui & Lin (2018) heeft uitgewezen dat wij mensen liever zeggen dat we ‘ergens niet goed in zijn’ of ‘iets echt niet kunnen’ dan dat we zeggen dat we ‘er geen zin in hebben’. Dat wil dus zeggen dat we onszelf liever incompetent neerzetten dan dat we de ander kwetsen door niet te willen helpen. Let wel op: dit is alleen het geval bij sociale verzoeken. Als het een verzoek is waar je zelf veel aan hebt – bijvoorbeeld een kans op het maken van promotie – doen we juist ons best om heel competent over te komen.

Hoe komt dat?

Mensen hebben een need to belong. Dit houdt in dat we graag het gevoel willen krijgen dat we bij iemand horen. Om dit gevoel te krijgen moet deze andere persoon je aardig, empathisch en zorgzaam vinden. Als we merken dat andere mensen ons zo zien, geeft dat een heel goed gevoel. Het gevoel van sociale warmte. Dit gevoel vinden we zo belangrijk en fijn, dat we bereid zijn om er andere dingen voor op te offeren. Het kan er zelfs voor zorgen dat we liever incompetent overkomen dan onaardig.

Sociale warmte

Onderzoek van Willis & Todorov (2006) heeft aangetoond dat we bij het vormen van een eerste indruk meer waarde hechten aan hoe ‘sociaal warm’ een persoon lijkt, dan aan hoe ‘competent’ een persoon is. De invloed van de ‘warmte’ die een persoon uitstraalt is ook groter dan de invloed van de ‘competentie’ die een persoon uitstraalt.

Op jezelf betrekken

Ook in je eigen gedrag kun je dit fenomeen waarschijnlijk terugzien. Je hecht – al dan niet onbewust – meer waarde aan hoe sociaal warm je overkomt op anderen, dan aan de vaardigheid die je uitstraalt. Omdat je (onbewust) weet dat het meer schade zou kunnen aanrichten als blijkt dat je niet mee wilt helpen, dan wanneer je niet mee ‘kunt’ helpen. Als je er even over nadenkt, kun je vast wel een situatie herinneren waarin je dit zelf ook hebt gedaan.

Gebruik van maken

Natuurlijk kun je deze kennis ook inzetten om anderen juist wel zo ver te krijgen om je te helpen. Het is dan van belang dat je bewust bent van het feit dat sociale warmte erg belangrijk is voor hen. Om aan je vraag of verzoek te ontkomen, zullen anderen net doen of ze minder competent zijn, dan ze werkelijk zijn. Je kunt dan eigenlijk twee dingen doen om toch het antwoord te krijgen dat je zou willen

  1. De voet tussen de deur techniek gebruiken

    Bij deze techniek begin je met een klein verzoek. Vervolgens kom je een tijdje later met een groter verzoek. Hetgeen je eigenlijk echt zou willen dat de ander doet. Vraag een collega bijvoorbeeld eerst in algemene zin of hij/zij je kan helpen. Grote kans dat je collega hiermee instemt. Als je hierna je échte vraag stelt is de kans groter dat de collega je daarmee helpt.

  1. Benadrukken hoeveel het zou doen voor de sociale band

    Je kunt natuurlijk ook extra nadruk leggen op de sociale band tussen jezelf en je collega. Probeer dan duidelijk te maken dat anderen minder aardig, empathisch of sociaal zouden overkomen als ze je niet zouden helpen. Misschien iets minder aardig, maar je zult zien dat het helpt.

Bronnen:

Liu, P.J. & Lin, S.C. (2018). Projecting Lower Competence to Maintain Moral Warmth in the Avoidance of Prosocial Requests. Journal of Consumer Psychology, 28, 23-39. Willis, J., & Todorov, A. (2006). First impressions: Making up your mind after a 100-ms exposure to a face. Psycho- logical Science, 17, 592–598. https://doi.org/10.1111/j. 1467-9280.2006.01750.x

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

WhatsApp Chat
Heb je een vraag? Stuur een bericht via WhatsApp...